Wersja do druku Brak logowania
Zaloguj mnie | Pomoc

Technopegnion

(Przekierowano z Technopegnia)

Technopegnion (łac. technopaegnion; techne - sztuka, paegnion - gra, zabawa) - to gatunek poezji starożytnej, w którym utwór pisany był tak, aby oddziaływać nie tylko przez brzmienie słów, ale też przez ich strukturalną organizację. Najbardziej typowymi przykładami technopegnionu były wiersze ułożone tak, aby tworzyły obrazki. Już podstawowa część Antologii Palatyńskiej opracowana przez Meleagera z Gadary zawierała tego typu utwory. Jako najwcześniejszy utwór tego typu podawany jest często wiersz Symiasza z Rodos. Wiersz ten powstał około 300 roku p.n.e. i ma kształt topora. Inny jego wiersz w tym stylu ma kształt jajka i w zamierzeniu miał być zapisywany na jajku. Tego typu wiersze określa się czesto terminem carmina figurata. Utwory oparte na tej idei pisali Teokryt, Optacjan i inni. Jednak technopegnion nie ogranicza się wyłącznie do "rysowania wyrazami". W jego zakres wchodziły także zwykłe akrostychy, ale też inne dziwaczne formy jak choćby uparte kończenie wersów monosylabami w zbiorze Technopaegnion Ausoniusza.

Topór Symiasza z Rodos
Enlarge
Topór Symiasza z Rodos

Pisanie tego rodzaju utworów nie skończyło się w starożytnym Rzymie. W istocie wywodzące się od Apollinaire'a kaligramy, uprawiana w latach 60. i 70. XX wieku poezja konkretna, czy niektóre formy poezji cybernetycznej nie są niczym więcej jak młodszymi kuzynami starożytnych technopegnia. Tradycja pisania tego typu utworów ma także pewną ciągłość. Mianowicie Hrabanus Maurus (ok. 784-856), arcybiskup Moguncji, karoliński poeta i teolog napisał utwór Czcząc Święty Krzyż, który potem został opublikowany w roku 1503 jako pierwszy wiersz-obrazek. W renesansie ten rodzaj poezji był często doceniany. W jego popularyzacji udział brali włoski humanista Fortunius Licetus (1577–1654), węgierski tłumacz psalmów Albert Molnár (1574-1634), humanista i teolog Pierio Valeriano (1477-1558), Andrew Willet (1561/2–1621). Utwory tego typu pisał nawet George Herbert.


Przykłady

Easter_Wings_12.gif

Dyskusja

Dlaczego taka hybrydowa nazwa? Ten gatunek funkcjonuje już w polszczyźnie jako "technopegnion" i jak inne z greki (stasimon, peon, kolon, anapodoton itd.) przyjął rodzaj męski i jego odmianę, w tym -y w mnogiej. Gdyby autor artykułu dał się przekonać, to proszę o usunięcie tej uwagi.

Przychylam się do przedmówcy/czyni, żeby przenieść artykuł pod tytuł "Technopegion". A do tego jeszcze może napisać o związkach (i ewentualnych różnicach, jeśli takie są) między technopegionem, carmina figurata i kaligramem. -- Miłosz B
Chyba tylko moja zerowa gramotność w antycznych dialektach mnie usprawiedliwia. Oczywiście, że "technopegnion". Zaraz przeniosę. Co do związków, to na pewno "c.f." i "k." podpadają pod definicję technopegnionu, ale chyba ten ostatni jest szerszy. W najbliższym czasie postaram się to sprawdzić dokładnie i uzupełnić. Pewnie też zrobię jakieś szczątkowe opisy do "c.f." i "k.". Być może w ogóle warto byłoby rozważyć napisanie artykułu p.t. "poezja wizualna", ale to raczej dla mnie byłoby zbytnie rozpraszanie się, więc jeśli ktoś się znajdzie... alx d

Źródło: "http://poewiki.vot.pl/index.php?title=Technopegnion"

Ostatnio zmieniane o 20:41, 17 lutego 2013


[PoeWiki]

Edytuj
Historia strony

Ostatnie zmiany
Losuj stronę
Lista uczestników
Co nowego?
Czerwony Pokój
Kategorie stron
Wszystkie strony


Co tu prowadzi?
Zmiany w powiązanych

Strony specjalne