Wersja do druku Brak logowania
Zaloguj mnie | Pomoc

Renga/Przykłady łączenia

< Renga

< Powrót do artykułu nadrzędnego

Przedstawione tutaj przykłady zostały napisane w wyniku lektury artykułów:

Osiem sposobów

Równe poduszki
na pościelonym łóżku
pachną świeżością.

Piersi ssące wzrok mężczyzn
pękają już od mleka.

W pierwszej zwrotce porządek w sypialni wprowadziła gospodyni domu - matka, której istotnym atrybutem są piersi wypełnione mlekiem z drugiej strofy.

Szepczę pod nosem -
bez choćby krzty szaleństwa
nie ma geniuszu.

Mężczyźnie w garniturze
przerywa konferansjer.

W pierwszej zwrotce wprowadzony temat geniuszu sugeruje np. miejsce odbywania wieczorów literackich, które jest w drugiej zwrotce urzeczywistniane przez wprowazdenie sceny i przerywającego konferansjera.

Czerwone wino
gładzi płomieniem usta,
grzeje w żołądku.

Na żółte liście czeka
niska emerytura.

Żołądek szczególnie dobrze rozgrzewa korzenne, czerwone wino podawane od późnej jesieni. Ta możliwość jest rozwijana definitywnie w drugiej zwrotce w jesienny temat związany z żółtymi, spadającymi liśćmi.

Czy ci kierowcy
zdali kiedyś egzamin
na prawo jazdy?

Wschodzące słońce wnika
pod spuchnięte powieki.

Pytanie retoryczne z pierwszej zwrotki z dużym prawdopodobieństwem może się pojawić w porannym korku, która to poranność jest w pełni eksploatowana w drugiej zwrotce.

Wzrok wilgotnieje -
samolot coraz bardziej
muskają chmury.

Skulone plecy oplótł
najgęstszy las ulewy.

Zasugerowana obecność wody i chmur w pierwszej zwrotce została w drugiej uwyraźniona jako gęsta ulewa.

Na wietrznej plaży
słońce jest bardziej żółte
niż mokry piasek.

Roztrzepotane mini
szemrząc chłodzą kolana.

Zasugerowana w pierwszej zwrotce letnia pora jest podjęta przez pokazanie w drugiej typowego dla tego czasu kobiecego ubioru.

Dziewczyna stoi
w prawie pustym tramwaju,
ma długie dłonie.

Zaraz wejdzie do domu
milczącego jak puder.

W pierwszej strofie zasugerowane poczucie obcości i samotności jest podejmowane i uwypuklane w drugiej przez obraz milczącego domu.

Koła jak sanki -
nagle pazurki z górki
pikują w zderzak.

Stopnie chyba mniej sztywne
gwarantują upadek.

Zasygnalizowany początek problemu w pierwszej zwrotce jest kontynuowany w drugiej. Ta zaś nawiązuje do powiedzenia "Skończyły się żarty, zaczynają się schody" przypisywanego piłsudczykowskiemu generałowi i poecie Bolesławowi Wieniawie-Długoszowskiemu. Jak głosi anegdota, generał wygłosił wspomniany szlagwort, gdy po jakimś balu, w stanie wiadomym, przyszło mu zmienić piętro. (Ta sama anegdota głosi, że problem został pokonany przy użyciu klaczy.)

Łączenie w szkole Basho

Wiosenne pole -
odkryte, przeorane,
przygotowane.

Siłę wiatru poczujesz
też w zamkniętej świątyni.

Ten rodzaj łączenia opiera się na przeniesieniu delikatnego charakteru nastroju w pierwszej strofie do drugiej. Świeży czy też nieświeży zapach świeżo zaoranego pola z pierwszej zwrotki da się odczuć nawet w osłoniętych od wiatru świątyniach wprowadzonych w drugiej.

W ostatniej chwili
ujrzałem dwa światełka
pod ogniem słońca.

Po spadnięciu z huśtawki
świst siedzenia nad głową.

Ten rodzaj łączenia wiąże się z intensywną, podnieconą atmosferą. Tego typu nastrój powinien być przeniesiony z pierwszej, do drugiej zwrotki. Dwa ledwie widoczne światełka samochodu ujrzane nagle w oślepiającym blasku słońca sugerują stresujący moment uratowania się przed zderzeniem czołowym. Podobne uczucie uratowania się przed nagłym niebezpieczeństwem ma się po spadnięciu z huśtawki, gdy jej siedzenie jeszcze kołysze się gwałtownie nad głową grożąc uderzeniem w czaszkę.

Rozchwiana para
ponad krawędzią kubka -
za nią nieboskłon.

Człowiek stoi przy pasach -
przerwa w architekturze.

W tym rodzaju łączenia chodzi o to, aby strofy "odbijały" się wzajemnie w sobie i w ten sposób nawzajem wzmacniały swoje odcienie. Filigranowość i delikatność pary na tle statycznego nieba odzwierciedla się w ulotnej postaci człowieka na tle stabilnej architektury miasta. Dodajmy, że można sobie wyobrazić, że człowiek ten właśnie wyszedł z biura, w którym wcześniej pił herbatę.
Charakterystyczne dla tego sposobu łączenia jest to, że następuje tutaj pewnego rodzaju kontynuacja akcji z poprzedniej strofy. Niektórzy nawet uważają, że pokazane poniżej łączenie przez kontynuację jest szczególnym przypadkiem łączenia przez przeniesienie lub odbicie. Zaliczenie do odpowiedniej kategorii odbywa się na podstawie arbitralnie odczuwanej oczywistości kontynuacji.
Warto też nadmienić, że podobne w charakterze łączenie przez echo (powyżej) różni się od łączenia przez przeniesienie lub odbicie zwykle brakiem tej kontynuacji. Także łączenie przez odbicie związane jest z mniej intensywną, mniej gwałtowną atmosferą.

Przezroczysty płyn
w małym szklanym naczyniu
na pustym stole.

Rano szare komórki
czernieją, tępo swędząc.

Zasugerowane w pierwszej zwrotce zażywanie napojów wyskokowych kończy się rannymi kłopotami z umysłem - zapewne w wyniku kaca. Zatem scena z pierwszej strofy kontynuowana jest w drugiej.

Szary garnitur
leży równo na torsie -
narada tuż, tuż.

Paznokcie u stylistki
będzie im chyba lepiej.

Przywołany w pierwszej zwrotce obraz menadżera w garniturze przedstawia osobę o podobnym statusie społecznym, co osoba uczęszczająca do salonów stylizacji.

Z saturatora
woda oraz bąbelki -
lepi się chodnik.

Dzisiaj zamiast deseru
kartki na czekoladę.

Przywołany w pierwszej strofie świat środkowego socjalizmu realnego (zwanego częściej komuną) podchwytywany jest w drugiej tematem kartek z mniej więcej tego samego okresu.

Referencje

  1. ^ Shôkan Kondô, William J. Higginson, Link and Shift. A Practical Guide to Renku Composition, Journal of the Faculty of Economics, 24:2 (Tokyo, Seikei University, luty 1994), ss 116-125
  2. ^ Haruo Shirane, Matsuo Basho and The Poetics of Scent, Harvard Journal of Asiatic Studies, tom 52 nr 1, czerwiec 1992, ss 77-110

Źródło: "http://poewiki.vot.pl/index.php?title=Renga/Przyk%C5%82ady_%C5%82%C4%85czenia"

Ostatnio zmieniane o 09:09, 27 czerwca 2008


[PoeWiki]

Edytuj
Historia strony

Ostatnie zmiany
Losuj stronę
Lista uczestników
Co nowego?
Czerwony Pokój
Kategorie stron
Wszystkie strony


Co tu prowadzi?
Zmiany w powiązanych

Strony specjalne