Wersja do druku Brak logowania
Zaloguj mnie | Pomoc

Pomoc:Formatowanie tekstu

Poniżej omówione są podstawowe znaczniki służące do formatowania tekstu w PoeWiki.

PoeWiki działa w oparciu o oprogramowanie MediaWiki, podobnie jak Wikipedia. Dlatego po pełniejszy opis opcji formatowania można sięgnąć do samouczka w Wikipedii. (Uwaga: mogą wystąpić, na zasadzie wyjątku, niewielkie różnice w działaniu opcji formatowania między PoeWiki i Wikipedią. Najlepiej eksperymentować, przydatna do tego może być strona Brudnopis i często uzywać przycisku "Podgląd").

Spis treści

Wyróżnienie tekstu

Podstawowe sposoby wyróżniania tekstu polegają na umieszczaniu go pomiędzy ciągami apostrofów - po dwa, trzy albo pięć apostrofów z każdej strony wyróżnionego tekstu.

Efekt (Wyświetlany tekst)Tekst źródłowy
Tekst pochylony
Tekst ''pochylony''
(Po dwa apostrofy z każdej strony)
Tekst pogrubiony
Tekst '''pogrubiony'''
(Po trzy apostrofy z każdej strony)
Pogrubienie z pochyleniem
'''''Pogrubienie z pochyleniem'''''
(Po 2+3 = pięć apostrofów z każdej strony!)

Wpisywanie znaków z różnych alfabetów

Czasem, podczas edytowania stron, pasowałoby coś wpisać po rosyjsku, po grecku albo po japońsku. Szczegóły na ten temat na osobnej stronie.

Łamanie linii i akapitów

Nowy akapit tworzony jest przez wprowadzenie pustej linii (dwukrotne naciśnięcie "Enter"). Pojedyncze znaki przeniesienia do nowej nie są jednak uwzględniane przy wyświetlaniu tekstu (ściślej: są zamieniane na spacje).

Efekt (Wyświetlany tekst)Tekst źródłowy

Pusta linia

oddziela akapity

Pusta linia

oddziela akapity

Pojedyncze znaki końca linii nie są uwzględniane.

Pojedyncze
znaki
końca
linii
nie są
uwzględniane.

Koniec linii
w tym samym akapicie
można wymusić
znacznikiem "br"
pomiędzy nawiasami trójkątnymi.

Koniec linii<br>
w tym samym akapicie<br>
można wymusić<br>
znacznikiem "br"<br>
pomiędzy nawiasami trójkątnymi.

Nagłówki

Nagłówki tworzy się przez umieszczanie tekstu pomiędzy znakami równości. Liczba znaków równości z każdej strony decyduje o poziomie (zagnieżdżeniu) nagłówka. Na podstawie struktury nagłówków znajdujących się na stronie, automatycznie tworzony jest spis treści. (Tak jak na niniejszej stronie).

Efekt (Wyświetlany tekst)Tekst źródłowy

Nagłówek drugiego poziomu

== Nagłówek drugiego poziomu ==

I tak dalej


=== I tak dalej ===
(Maksymalnie do sześciu poziomów)

====== (Maksymalnie do sześciu poziomów) ======

Uwaga: włożenie tekstu między = pojedyncze znaki równości = tworzy nagłówek pierwszego poziomu, jednak z pewnych względów, związanych z indeksowaniem stron, lepiej zaczynać od razu od drugiego poziomu (dwóch znaków równości).

Odnośniki

Tworzenie odnośników (linków) omówione jest na osobnej stronie.

Najkrótsze podsumowanie:

Efekt (Wyświetlany tekst)Tekst źródłowy

Odnośniki wewnętrzne (do PoeWiki): tytuł strony w podwójnych nawiasach kwadratowych.

Można stosować inny tekst odnośnika, po kresce pionowej.

Odnośniki wewnętrzne (do PoeWiki): [[tytuł strony]] 
w podwójnych nawiasach kwadratowych.

Można stosować [[tytuł strony|inny tekst odnośnika]],
po kresce pionowej.

Odnośniki zewnętrzne (poza PoeWiki): pełny adres URL http://adres.pl/strona_docelowa

Można stosować inny tekst odnośnika, w pojedynczym nawiasie kwadratowym.

Odnośniki zewnętrzne (poza PoeWiki): 
pełny adres URL http://adres.pl/strona_docelowa

Można stosować [http://adres.pl inny tekst odnośnika],
w pojedynczym nawiasie kwadratowym.

Listy

Lista nienumerowana: "*" jako pierwszy znak w linii.

Lista numerowana: "#" jako pierwszy znak w linii (numery nadawane są automatycznie).

Szczegóły - w poniższej tabelce:

Efekt (Wyświetlany tekst)Tekst źródłowy
  • Lista nienumerowana
  • Kolejna pozycja
  • Kolejna pozycja...
    • Można tworzyć podpunkty
      • Kolejny poziom
    • Powrót o poziom wyżej
*Lista nienumerowana
*Kolejna pozycja
*Kolejna pozycja...
**Można tworzyć podpunkty
***Kolejny poziom
**Powrót o poziom wyżej
  1. Lista numerowana
  2. Druga pozycja
  3. Trzecia pozycja
    1. Numerowane podpunkty
    2. Jeszcze jeden
  4. Powrót do numeracji wyższego poziomu
    • Można łączyć listę numerowaną z nienumerowaną
    • W ten sposób
      1. A nawet tak...
#Lista numerowana
#Druga pozycja
#Trzecia pozycja
##Numerowane podpunkty
##Jeszcze jeden
#Powrót do numeracji wyższego poziomu
#*Można łączyć listę numerowaną z nienumerowaną
#*W ten sposób
#*#A nawet tak...

Wcięcie tekstu

Znak ":" (jeden albo więcej) na początku linii.

Efekt (Wyświetlany tekst)Tekst źródłowy

Tekst podstawowy

Tekst wcięty
Im więcej dwukropków na początku linii...
...tym głębsze wcięcie
Powrót o poziom wyżej
Wcięcie po odstępie (pustej linii)
Tekst podstawowy
:Tekst wcięty
::Im więcej dwukropków na początku linii...
:::...tym głębsze wcięcie
::Powrót o poziom wyżej

::Wcięcie po odstępie (pustej linii)

Użycie znacznika ":" wiąże się z rozpoczęciem nowego akapitu. To nie zawsze jest wygodne (np. w wierszach). W związku z tym, czasami przydaje się specjalny szablon do wcinania.

Efekt (Wyświetlany tekst)Tekst źródłowy

Tekst podstawowy
Tekst wcięty
Im większa wartość po pionowej kresce,...
...tym głębsze wcięcie

Tekst podstawowy
{{w|1em|Tekst}} wcięty<br>
{{w|2em|Im}} większa wartość po pionowej kresce,...<br>
{{w|2.5em|...tym}} głębsze wcięcie<br>

Więcej na ten temat: w opisie szablonu {{w}}.

Jest jeszcze inna możliwość: szablon {{ak}} jak "akapit":

Efekt (Wyświetlany tekst)Tekst źródłowy


            Każde wywołanie szablonu

           
            powoduje wcięcie linii

           
           
            o kolejnych osiem spacji.

{{ak}}Każde wywołanie szablonu<br>
{{ak}}{{ak}}powoduje wcięcie linii<br>
{{ak}}{{ak}}{{ak}}o kolejnych osiem spacji.<br>

Tekst preformatowany

Tak określa się tekst, który wyświetlany jest bez łamania i łączenia linii. Dodatkowo tekst preformatowany wyświetlany jest czcionką o stałej szerokości (przydatne np. do grafiki komponowanej ze znaków ASCII).

Znacznikiem tekstu preformatowanego jest " " (spacja) jako pierwszy znak w każdej linii. W tekście wpisanym w ten sposób inne znaczniki formatujące są interpretowane.

Inna możliwość to umieszczenie tekstu między znacznikami <pre> i </pre>. W tym wypadku nie ma wymogu stawiania spacji na początku linii. Dodatkowo, w odróżnieniu od poprzedniego sposobu, w tekście między tymi znacznikami nie są interpretowane żadne inne znaczniki formatowania - zatem tekst wyświetlany jest dokładną kopią tekstu źródłowego.

Efekt (Wyświetlany tekst)Tekst źródłowy

Tekst podstawowy (sformatowany przez wiki). Linie są łączone. Kolejne spacje są łączone.

Tekst preformatowany (spacja na początku linii)
   zachowuje odstęp (spacje) z lewej
zachowuje        wielokrotne        spacje.
Linie są
łamane
tak
jak
wpisano
Znaczniki formatowaniauwzględniane.
Tekst podstawowy (sformatowany przez wiki).
Linie
są 
łączone.
Kolejne        spacje        są        łączone.

 Tekst preformatowany (spacja na początku linii)
    zachowuje odstęp (spacje) z lewej
 zachowuje        wielokrotne        spacje.
 Linie są
 łamane
 tak
 jak
 wpisano.
 ''Znaczniki'' '''formatowania''' są [[uwzględniane]].

Automatyczny podpis

Kolejne trzy, cztery albo pięć znaków "~" (tylda) zamienianych jest automatycznie na nazwę użytkownika wprowadzającego zmianę, czas tej zmiany lub jedno i drugie. I tak:

Efekt (Wyświetlany tekst)Tekst źródłowy
Trzy tyldy: podpis użytkownika -- Miłosz Biedrzycki
Trzy tyldy: podpis użytkownika -- ~~~
Cztery tyldy: podpis i czas -- Miłosz Biedrzycki 18:12, 21 maj 2006 (MSD)
Cztery tyldy: podpis i czas -- ~~~~
Pięć tyld: sam czas -- 18:12, 21 maj 2006 (MSD)
Pięć tyld: sam czas -- ~~~~~

Zarówno wygląd podpisu, jak i sposób wyświetlania daty i czasu można zmienić na stronie preferencji użytkownika.

Podpis zwyczajowo oddziela się od wprowadzanego tekstu dwiema kreskami poziomymi (" -- ").

Różne efekty i sposoby ozdabiania tekstu

Przykłady są podane w tabeli.

Efekt (Wyświetlany tekst)Tekst źródłowy

Zmniejszenie czcionki

Zwiększenie czcionki

Podkreślenie

Przekreślenie

Czcionka o stałej szerokości

Indeks górny, indeks dolny

Tekst wyśrodkowany

Ignorowanie ''znaczników'' [[formatowania]]


Powyżej: pozioma linia oddzielająca. Co najmniej cztery znaki "-" kolejno od początku linii.

<small>Zmniejszenie czcionki</small>

<big>Zwiększenie czcionki</big>

<u>Podkreślenie</u>

<s>Przekreślenie</s>

<tt>Czcionka o stałej szerokości</tt>

Indeks <sup>górny</sup>, indeks <sub>dolny</sub>

<center>Tekst wyśrodkowany</center>

<nowiki>Ignorowanie ''znaczników'' [[formatowania]]</nowiki>

----

Powyżej: pozioma linia oddzielająca. 
Co najmniej cztery znaki "-" kolejno od początku linii.

Znaczniki HTML w wiki

Ważne dla osób znających formatowanie HTML: większość znaczników tego języka jest poprawnie interpretowana przez wiki. (Można się było tego spodziewać, patrząc na poprzednią tabelę - prawie wszystkie z użytych w niej znaczników pochodzą właśnie z HTML). Najlepiej przeprowadzić własne eksperymenty, żeby przekonać się, co działa, a co nie. Jednak co do zasady zaleca się zachowanie umiaru w stosowaniu HTML (wraz ze stylami CSS) w wikitekście, żeby niepotrzebnie nie komplikować zapisu stron, a także dla uniknięcia nieprzewidzianych efektów interakcji formatowania wiki z formatowaniem HTML.

Przykłady zastosowań niektórych znaczników HTML i stylów CSS, w uzupełnieniu do tabeli z poprzedniego rozdziału:

Efekt (Wyświetlany tekst)Tekst źródłowy

Zmiana koloru czcionki

Bardziej wymyślne formatowanie

przy użyciu HTML/CSS

<span style="color:red">Zmiana koloru czcionki</span>

<div style="background:#fcf;color:#057;
padding:1em;margin:1em;border:1px solid grey">
<b>Bardziej wymyślne</b> 
<i style="font-family:sans-serif;font-size:150%">formatowanie</i> 
przy użyciu HTML/CSS</div>

Tabele

Można tworzyć na stronach tabele, używając składni języka HTML ze wszystkimi szykanami (ale uwaga: nie należy przesadzać ze stosowaniem skomplikowanych konstrukcji HTML w wikitekście; por. poprzedni rozdział). Dostępna jest jednak też prostsza składnia do tworzenia tabel, która powinna wystarczyć do większości typowych zastosowań.

Główne elementy tabel wiki to:

"{|" - początek tabeli (po kresce pionowej i po odstępie można wymieniać parametry tabeli, por. niżej)

"|" - początek nowej kolumny

"|-" (kreska pionowa + minus)- początek nowego wiersza (poza pierwszym)

"|}" - koniec tabeli.

Wszystkie wymienione ciągi znaków (bez cudzysłowów!) muszą występować na początku linii. Można też umieścić kilka kolumn tego samego wiersza w jednej linii, trzeba je wtedy oddzielać podwójną kreską pionową, "||". Wykrzyknik "!" zamiast pionowej kreski "|" na początku linii w tekście tabeli oznacza nagłówek, wyróżniany wyśrodkowaniem i innym krojem pisma.

Poniżej podany jest przykład wikitekstu prostej tabeli:

{|
!Lp. || Imię || Nazwisko
|-
|1. || Franek || Wygoda
|-
|2.
|Jan
|Przetłumacz
|}

...i jej wygląd po sformatowaniu:

Lp. Imię Nazwisko
1. Franek Wygoda
2. Jan Przetłumacz

Zauważmy, że w przypadku nagłówka i pierwszego wiersza wszystkie kolumny wpisane były w tej samej linii, natomiast każda z kolumn drugiego wiersza wpisana była w osobnej linii tekstu źródłowego.

Po kresce pionowej w linii rozpoczynającej tabelę można umieszczać parametry, takie jak w HTML, np. grubość obramowania komórek tabeli:

{| border="1"
!Tytuł||Imię||Ulubiony kolor
|-
|Sir||Gallahad||Niebieski
|-
|Sir
|Lancelot
|Niebieski... nie! żółty!
|}
TytułImięUlubiony kolor
SirGallahadNiebieski
Sir Lancelot Niebieski... nie!
Żółty!

Zaleca się używanie następującego parametru: class="wikitable", który wywołuje gotowy (predefiniowany) format tabeli, nadający jej nieco bardziej cywilizowany wygląd:

{| class="wikitable"
!Tabela||z gotowym||formatem
|-
|Kol. 1||Kol. 2||Kol. 3
|-
|W. 2./kol. 1.
|W. 2./kol. 2.
|W. 2./kol. 3.
|}
Tabelaz gotowymformatem
Kol. 1Kol. 2Kol. 3
W. 2./kol. 1. W. 2./kol. 2. W. 2./kol. 3.

Ważna uwaga: W przypadku stosowania składni opisanej powyżej, między początkiem i końcem tabeli nie może wystąpić pusta linia.

Sortowanie tabel

Przez użycie w pierwszej linii tabeli wyrażenia class="wikitable sortable" możemy tworzyć tabele, które dają się sortować. Przykład takiej tabeli pokazany jest poniżej. Sortować można wg treści kolumn przez kliknięcie na nagłówku kolumny. Ponowne kliknięcie na tym samym nagłówku odwraca porządek sortowania. Szczegóły zapisu tabeli z sortowaniem można podejrzeć w wikitekście niniejszej strony.


Imię Wzrost Adres Data urodzenia Oczy Liczba mrówek Słowo
Ania 181 Ósmego Pułku 135 1.XI.68 niebieskie 20.000.000 łączka
Basia 1.72E+2 Łukasiewicza 12 1986-08-30 posiada -3.14159e3 łapka
Franek 186 Zamenhofa 112 1 gru 75 dwoje 1,37e-23 Łapka
Józek 165,5 Fiołkowa 46/2 14/7/1935 lekki zez -700,001 aspiryna
Renia 165 Akacjowa 14 4-05-1975 brązowe +1529,0 świeci
Staszek 137 Lema 4 9.12.01 L -0,5 P -1,0 -700,001.0 zżyty

Kilka uwag:

  1. Jeżeli do opisu którejś z kolumn dodamy class = "unsortable", sortowanie wg treści tej kolumny nie będzie możliwe. Szczegóły można podejrzeć w wikitekście tabeli powyżej (kolumna "Oczy").
  2. W zapisie dat rozpoznawane są liczby lat dwu- i czterocyfrowe. (Miłośnicy wczesnego średniowiecza - wybaczcie proszę). Przy czym liczby dwucyfrowe z zakresu od 0 do 49 są automatycznie przekształcane na lata XXI w. (2000-2049), natomiast z zakresu od 50 do 99 - na lata XX w. (1950-1999).
  3. W zapisie liczb można używać konwencji polskiej (przecinek dziesiętny) albo anglosaskiej (kropka dziesiętna). W niejednoznacznych przypadkach kropka albo przecinek będzie interpretowana raczej jako separator dziesiętny niż jako znak rozdzielenia grup trzycyfrowych. Np. wyrażenie 100.000 będzie odczytywane i sortowane jako liczba sto (z kropką dziesiętną), natomiast 100.000,0 - jako sto tysięcy (z przecinkiem dziesiętnym). Jeżeli zapisane liczby nie zostaną rozpoznane jako liczby, to zostaną posortowane w porządku alfabetycznym (czyli 2 po 11 i po 111 itd.)
  4. Porządek sortowania alfabetycznego może zależeć od ustawień komputera, na którym przeglądamy stronę z tabelą. Dotyczy to w szczególności polskich liter z diakrytykami ("z ogonkami"). Różne systemy operacyjne i różne przeglądarki mogą dawać różne wyniki. Z tym, że jeżeli dany komputer ustawiony jest na standard polski (np. w Windowsach w "Opcjach regionalnych" lub podobnie), to wszystko powinno działać jak należy.
A można poprosić o zmodyfikowanie tej tabelki tak by była śliczna, miała miłe, nieco zmienne kolory (wierszy lub kolumn)? Bym mógł się z niej więcej nauczyć -- {[(slf [zdr] Ty)] wlod}

Źródło: "http://poewiki.vot.pl/index.php?title=Pomoc:Formatowanie_tekstu"

Ostatnio zmieniane o 09:30, 26 grudnia 2011


[PoeWiki]

Edytuj
Historia strony

Ostatnie zmiany
Losuj stronę
Lista uczestników
Co nowego?
Czerwony Pokój
Kategorie stron
Wszystkie strony


Co tu prowadzi?
Zmiany w powiązanych

Strony specjalne