Wersja do druku Brak logowania
Zaloguj mnie | Pomoc

Pirychej

(Przekierowano z Dybrach)

Definicja

W metryce antycznej mianem pirycheja (alternatywnie dybracha) określano stopę składającą się z dwóch sylab krótkich. Tradycyjnie zapisuje się to tak:


           

Była to więc stopa dwumorowa.

W językach nowożytnych, w których metryka opiera się na akcencie dynamicznym, mianem pirycheja przyjęło się określać stopę składającą się z dwóch sylab nieakcentowanych, czyli:


           


Pirychej nie ma samodzielnego znaczenia w teorii wiersza. Czasami używa się tego terminu, gdy zachodzi potrzeba opisania, iż długa (akcentowana) sylaba została zastąpiona przez dwie krótkie (nieakcentowane).

Przykład

Przy pomocy pirycheja można opisać rytmiczną strukturę wiersza [Szukam cię - a gdy cie widzę] Kazimierza Przerwy-Tetmajera:

Szukam cię - a gdy cię widzę,
udaję, że cię nie widzę.

Kocham cię - a gdy cię spotkam,
udaję, że cię nie kocham.

Zginę przez ciebie - nim zginę,
krzyknę, że ginę przypadkiem...

Tutaj pierwsze dwie zwrotki mają bardzo charakterystyczny rytm. Pierwszy wers zaczyna się od daktyla, po którym za myślnikiem występuje trybrach, a dalej trochej. Drugi zaś wers zaczyna się amfibrachem, po którym mamy pirychej i w końcówce znów trochej. Warto zwrócić uwagę na to, że w drugich wersach słowo "nie" ma tendencję do zrastania się w jeden zestrój akcentowy z czasownikiem (odpowiednio nie widzę i nie kocham). Dlatego z trzech sylab między początkowym amfibrachem a końcowym trochejem zostają tylko dwie do ujęcia w jednostkę rytmiczną. Ma zatem sens określenie jej jako pirychej.

Nie znam się (ale próbuję się dokształcać, m.in. dzięki tej stronie), ale czy w takim razie "nie widzę", to nie jest amfibrach? Duch
Zgadza się, jak to jest napisane tutaj. Ale może ta terminologia nie jest najważniejsza. Najważniejsze są brzmienia, jakie się pojawiają przy korzystaniu z takich form. alx d

Źródło: "http://poewiki.vot.pl/index.php?title=Pirychej"

Ostatnio zmieniane o 00:11, 21 grudnia 2016


[PoeWiki]

Edytuj
Historia strony

Ostatnie zmiany
Losuj stronę
Lista uczestników
Co nowego?
Czerwony Pokój
Kategorie stron
Wszystkie strony


Co tu prowadzi?
Zmiany w powiązanych

Strony specjalne